NACE kodu nedir, nasıl öğrenilir?

NACE kodu nedir?

NACE, ekonomik faaliyetleri sınıflandırmak için kullanılan bir sistemdir. Türkiye’de işyerinin faaliyetini ayrıntılı olarak tanımlarken altı haneli faaliyet kodları kullanılır. Örneğin 47.11.01 ile 471101 aynı altı rakamın farklı yazımlarıdır.

Bu kod işletmenin ne iş yaptığını tanımlar; vergi numarası, MERSİS numarası veya çalışanın meslek koduyla aynı bilgi değildir. Bir işletmenin birden fazla faaliyeti bulunabilir. İSG değerlendirmesinde ilgili işyerinde yürütülen asıl faaliyet ayrıca önem taşır.

1. Vergi levhasındaki “Ana Faaliyet Kodu ve Adı” alanına bakın

Güncel elektronik vergi levhasında, işletme bilgilerinin yer aldığı bölümde Ana Faaliyet Kodu ve Adı alanını bulun. Buradaki altı haneli kodu ve yanındaki faaliyet açıklamasını birlikte not edin. Alanın sayfadaki konumu belge düzenine göre değişebilir.

1. Dijital Vergi Dairesi hizmetine kendi yetkili hesabınızla giriş yapın. Eski kaynaklarda İnteraktif Vergi Dairesi (İVD) adıyla da karşılaşabilirsiniz.
2. Vergi levhası sorgulama / görüntüleme hizmetinden güncel levhanızı açın veya çıktısını alın.
3. Faaliyet koduyla açıklamasının işyerinizin yaptığı işle uyumlu olup olmadığını kontrol edin.

Alternatif olarak e-Devlet’te Adıma Kayıtlı Vergi Levhası Sorgulama hizmetini kullanabilirsiniz. Tüzel kişiler için ayrı hizmet, GİB kurum sayfasında listelenir. Görüntüleme yetkisi hesap türüne göre değişir.

2. e-Devlet ve SGK işveren kayıtlarını kontrol edin

e-Devlet SGK hizmetleri veya SGK İşveren Uygulamaları üzerinden yetkili olduğunuz işyerinin tescil ve faaliyet bilgilerine ulaşabileceğiniz hizmetleri kontrol edin. İşyeri bildirgesi / tescil belgenizdeki faaliyet bilgilerini inceleyin; gerekirse işvereninizden veya mali müşavirinizden kayıtlı tam altı haneli NACE kodunu isteyin.

e-Devlet’te hizmet adını ve hizmeti sunan kurumun SGK olduğunu kontrol edin. İşyeri kayıtlarına erişim işverenlik veya temsil yetkisi gerektirebilir; çalışan hesabında tüm firma bilgileri görünmeyebilir.

SGK sicil numarasının 2–7. haneleri NACE kodu mu?

Bu kuralı her belge ve numara biçimi için genellemeyin. ÇSGB’nin açıklamasında, SGK işyeri sicil numarasının 2, 3, 4 ve 5. rakamları dört haneli işkolu kodunu gösterir. Dörtlü kod birden fazla altı haneli faaliyete ayrılabilir; bu nedenle tam NACE kodunu ve tehlike sınıfını tek başına kesinleştirmez.

İnternetteki “2–7. rakamları alın” önerisiyle rastgele altı rakam kesmek yerine belgenin açıkça belirtilen NACE / faaliyet alanını veya kurumun kayıtlı tam kodunu esas alın. Kaynak: ÇSGB İSGGM, soru 24.

3. Mali müşavirinizden veya kayıtlı olduğunuz odadan destek alın

Vergi levhanıza erişemiyorsanız mali müşavirinizden güncel levhayı ve faaliyet kodunu isteyin. Oda kaydınız varsa faaliyet belgenizdeki / sicil kaydınızdaki faaliyet bilgilerini de karşılaştırabilirsiniz. Düzeltme ihtiyacında ilgili vergi dairesi, oda ve SGK kayıtlarının birlikte kontrol edilmesi gerekir.

İşyerinizin adını internette aratarak bir kod bulmak, o kodun resmî olarak sizin işyerinize kayıtlı olduğunu doğrulamaz.

Kodu bulduktan sonra ne yapmalısınız?

1. NACE kodu sorgulama aracına tam altı haneli kodu yazın. İSG Bul hem noktalı hem noktasız yazımı kabul eder.
2. Çıkan faaliyet açıklamasını okuyun. Aynı sektör içindeki alt faaliyetleri birbirinin yerine kullanmayın.
3. Tehlike sınıfını görün; ardından çalışan sayısıyla uzman, hekim ve DSP hizmet sürelerini hesaplayın.

Resmî kaynaklar

• GİB, Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 408): vergi levhasında bulunacak bilgiler ve elektronik sorgulama.
• GİB İnteraktif Vergi Dairesi kılavuzu: vergi levhası ekranı örneği.
• e-Devlet, Adıma Kayıtlı Vergi Levhası Sorgulama.
• e-Devlet SGK hizmetleri ve SGK İşveren Uygulamaları.
• ÇSGB İSGGM sıkça sorulan sorular, soru 24: işkolu kodu, altılı faaliyet kodu ve asıl iş.
• Basın İlan Kurumu NACE / Faaliyet Kodu Rehberi: sınıflandırma ve kayıtların kontrolü.